Lợi Ích Của Liệu Pháp Nghệ Thuật Dựa Trên Chánh Niệm

Có thể bạn đã từng biết về hai liệu pháp chánh niệm (mindfulness) và liệu pháp nghệ thuật (art) — nhưng bạn đã nghe nói về liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm (MBAT) chưa? Khái niệm tương đối …
Có thể bạn đã từng biết về hai liệu pháp chánh niệm (mindfulness) và liệu pháp nghệ thuật (art) — nhưng bạn đã nghe nói về liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm (MBAT) chưa? Khái niệm tương đối mới này được nhà tâm lý học và nhà văn Laury Rappaport chính thức giới thiệu lần đầu tiên vào năm 2009 trong cuốn sách “Chánh niệm và các liệu pháp nghệ thuật”. Theo nghĩa đơn giản nhất, MBAT kết hợp những lợi ích của việc rèn luyện chánh niệm (ví dụ như thiền định) trong cấu trúc của một khung trị liệu nghệ thuật.
Định nghĩa của MBAT
Có một số thành phần liên quan đến việc tạo ra khái niệm về liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm.

Chánh niệm
Khái niệm về chánh niệm có nguồn gốc từ thực hành Phật giáo và phản ánh sự tập trung vào nhận thức về cảm xúc, cảm giác vật lý trong cơ thể và ý thức. Khi bạn đang lưu tâm, bạn có khả năng nâng cao về nhận thức bản thân và khả năng tự phản ánh kinh nghiệm và cuộc sống hàng ngày của bạn.
Liệu pháp nghệ thuật
Liệu pháp nghệ thuật lần đầu tiên được phổ biến như một hình thức điều trị vào những năm 1940 bằng phương pháp sử dụng nghệ thuật như một cách tiếp cận trị liệu hoặc như một phần của chính liệu pháp tâm lý. Để hiểu điều này có nghĩa là gì, hãy xem xét hai ví dụ:

Trong “nghệ thuật như một cách tiếp cận trị liệu”, bạn với tư cách là một khách hàng sẽ tạo ra nghệ thuật như một cách để xác định và giải phóng những cảm xúc mà bạn đang giữ trong lòng.

Trong “nghệ thuật như một liệu pháp tâm lý”, nhà trị liệu của bạn sẽ phân tích nghệ thuật mà bạn tạo ra để phát triển cái nhìn sâu sắc về các vấn đề tâm lý và cảm xúc của bạn.

Giảm căng thẳng dựa trên chánh niệm
Tiền thân của liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm là giảm căng thẳng dựa trên chánh niệm (MBSR) được sử dụng để giúp khách hàng tiếp cận các tình huống từ vị trí chấp nhận và nhận thức được. Theo cách này, MBSR là một kỹ thuật để nâng cao hiểu biết về nội tâm và cảm xúc của bạn. MBSR sử dụng các kỹ thuật như quét cơ thể và thiền định.

red blue and white flowers


Liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm
Kết hợp các khái niệm chánh niệm với liệu pháp nghệ thuật tạo ra một phương pháp điều trị được gọi là liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm như đề xuất đầu tiên của Rappaport. Phương pháp điều trị này kết hợp triết lý của chánh niệm trong một khung cảnh trị liệu nghệ thuật. Nói cách khác, bạn tham gia vào quá trình sáng tạo nghệ thuật như một cách để khám phá bản thân (một cách lưu tâm).

MBAT đã dần được công nhận là một công cụ cải tiến trong lĩnh vực tâm lý học, mặc dù vẫn còn thiếu bằng chứng dựa trên nghiên cứu, đặc biệt là đối với các nghiên cứu với cả nhóm điều trị và nhóm kiểm soát (để xác nhận rằng MBAT tốt hơn so với điều trị giả dược). Một tên gọi khác của liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm là “liệu pháp nghệ thuật định hướng tập trung”, phản ánh sự nhấn mạnh vào việc chuyển hướng sự tập trung vào trong như một phần của trải nghiệm.

Khi đề xuất khái niệm MBAT, Rappaport đã kết hợp lý thuyết của nhà trị liệu tâm lý Eugene Gendlin về sự tập trung. Gendlin nhận thấy rằng những khách hàng có cải thiện nhiều nhất trong việc trị liệu là những người kết nối được với phần thể chất bên trong của họ. Về bản chất, liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm kết nối trí tưởng tượng với cơ thể và cho phép thể hiện những cảm xúc mà bạn không thể diễn đạt bằng lời.

Lợi ích
Nhiều lợi ích của liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm đã được xác định thông qua nghiên cứu thực nghiệm. Một số vấn đề tâm lý đã cho thấy sự hứa hẹn về phản ứng của họ với MBAT bao gồm những vấn đề sau (đặc biệt ở những người mắc các bệnh thể chất kết hợp):

Rối loạn lo âuRối loạn ăn uống

Lạm dụng chất kích thích (phòng chống tái nghiện)

Rối loạn trầm cảm

Các vấn đề liên quan đến căng thẳng

Các vấn đề liên quan đến tức giận

hông thường, MBAT được sử dụng với những người bị bệnh thể chất để giải tỏa những lo lắng về tâm lý, bao gồm cả những người mắc bệnh mạch vành (CAD) và các loại ung thư khác nhau. Đối với những người này, liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm có thể giúp giảm mức độ đau khổ và cải thiện chất lượng cuộc sống.Một số lợi ích tâm lý cụ thể của MBAT đã được chứng minh trong tài liệu bao gồm:cải thiện sự ổn định trong tâm lý cải thiện chất lượng cuộc sống (QoL) thay đổi trong mô hình não phản ánh trạng thái chú ý một cách bình tĩnh và tập trungvùng chất xám dày hơn và phát triển hơn trong nãophát triển các con đường nơron trong não của bạn cho phép bạn sáng tạo và tập trung vào việc làm nghệ thuật giảm nguy cơ nhận thức kém, trường hợp bạn trở nên hiểu biết ít hơn về những gì bạn đang nghĩ và làm khi gặp khó khăn về tâm lýcải thiện trực giác và sự tin tưởng vào cơ thể của bản thân (bạn đang cảm thấy như thế nào và điều đó nghĩa là gì)tăng nhận thức về cảm xúctăng cảm giác kiểm soát và khả năng chia sẻ suy nghĩ từ bên trongnâng cao nhận thức về các vấn đề cơ bản đã bị che giấu khả năng diễn đạt các cảm xúc trừu tượngtăng lòng tự tôn và chấp nhận bản thâncải thiện sự chú ý lâu hơnCuối cùng, liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm có lợi vì nó dễ thực hành hơn là tham dự các cuộc hẹn trị liệu tâm lý (trong trường hợp luyện MBAT tự túc). Nhiều hình thức chánh niệm dựa trên nghệ thuật cũng giống như thiền định, đều có thể thực hiện tại nhà.Mặc dù điều này không thay thế tương tác với bác sĩ trị liệu, nhưng có vô số cách hiệu quả về mặt chi phí để thực hiện MBAT trong cuộc sống hàng ngày của bạn để chống lại căng thẳng và quản lý các khó khăn tâm lý.

woman in yellow dress holding black and white bird painting

Vài ví dụ của MBAT
Chính xác thì MBAT trông như thế nào trong thực tế? Mặc dù nó thường được thực hiện trong một môi trường trị liệu, nhưng bạn cũng có thể tự thực hiện nhiều hoạt động trong MBAT tại nhà. Hãy cùng xem một số ví dụ về các kỹ thuật trị liệu nghệ thuật dựa trên chánh niệm để cung cấp cho bạn một số cảm nhận về những gì có thể xảy ra (nếu bạn gặp nhà trị liệu lần đầu tiên). MBAT có thể là một cách thú vị để mang nhiều cảm giác trọn vẹn hơn vào cuộc sống của bạn, ngay cả khi bạn chỉ tự làm ở nhà.

Làm điều gì đó trong một giờ mỗi tuần kết hợp giữa chánh niệm và nghệ thuật, và bạn sẽ có nhiều khả năng thấy được những lợi ích đối với sức khỏe tâm lý của mình.
Tự vẽ chính mình.
Đây là một bài tập trong việc chấp nhận bản thân. Cố gắng làm cho bức tranh càng chân thực càng tốt và chấp nhận bất kỳ “sai sót” nào mà bạn nhìn thấy được trong bức tranh.
Ngâm cứu các tài liệu mỹ thuật.
Khám phá nghệ thuật bằng con mắt tỉnh táo sử dụng cả năm giác quan của bạn. Bạn nhìn thấy, cảm thấy, sờ, nghe, nếm gì? Tham gia vào việc kích thích các giác quan và theo dõi phản ứng của bạn với tất cả các hình thức nghệ thuật trong cuộc sống hàng ngày của bạn.

Sử dụng nghệ thuật để diễn tả cảm xúc.
Khi bạn tô màu, điêu khắc, vẽ hoặc chủ yếu là sáng tạo nghệ thuật, hãy cố gắng chuyển tải những cảm xúc và cảm giác mà bạn đang cảm nhận trong cơ thể. Quan sát bất kỳ cảm giác trên cơ thể nào trong khi bạn đang vẽ hoặc tô màu. Thể hiện các sự kiện vui vẻ hoặc căng thẳng trong tuần của bạn thông qua tác phẩm nghệ thuật của bạn. Lấy lại những cảm giác mà bạn trải qua trong cơ thể và thể hiện chúng lên nghệ thuật để giúp nhận ra những nhu cầu chưa được đáp ứng và những cảm xúc tiềm ẩn mà bạn chưa tìm ra cách để giao tiếp hoặc nhận thấy.
Nhận thấy cơn đau đang thay đổi.
Nếu bạn sống chung với những cơn đau mãn tính do một căn bệnh thể chất, hãy để ý xem cơn đau của bạn thay đổi như thế nào khi bạn sáng tạo nghệ thuật.Vẽ và đi bộ. Sáng tạo nghệ thuật bằng cách đi bộ trên giấy và in dấu chân của bạn.
Ghép ảnh.
Tạo một bộ ảnh ghép thể hiện cảm xúc và cảm giác của bạn.
Các tác phẩm nghệ thuật trước và sau.
Để ý xem bạn cảm thấy thế nào trước và sau khi tạo một tác phẩm nghệ thuật để xem liệu bạn có nhận thấy sự cải thiện về sức khỏe tâm lý của mình hay không.

MBAT cho trẻ
Liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm đã được sử dụng với trẻ em đang trải qua chấn thương tâm lý hoặc những trẻ đang trải qua bệnh tật và phải nhập viện. Ví dụ, trẻ em có thể được yêu cầu vẽ những bức tranh để tưởng tượng về tương lai hoặc chia sẻ cảm xúc của chúng. Khi được sử dụng với trẻ em, MBAT đã được chứng minh là giúp tăng cường nhận thức về bản thân, khả năng phục hồi và lòng trắc ẩn với bản thân.
MBAT thay thế
Ngoài cách làm nghệ thuật truyền thống, liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm có thể bao gồm liệu pháp diễn kịch và liệu pháp âm nhạc. Những hình thức MBAT này sử dụng nghệ thuật để chuyển đổi cảm giác và cải thiện sự thư giãn. Ví dụ, trẻ em bị bệnh về thể chất có thể quan sát một vở kịch của các diễn viên kết hợp hướng dẫn thở và hình ảnh để chúng học cách tham gia vào tỉnh thức.
Chăm sóc giảm nhẹ và MBAT
Đối với những bệnh nhân sắp mãn đời, liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm có thể hữu ích để kết nối với tâm linh, ý nghĩa cuộc sống, niềm tin và sự yên bình. Mặc dù MBAT không thể giúp giảm các triệu chứng thể chất của bệnh tật, nhưng nó có thể hữu ích trong việc cải thiện sức khỏe tinh thần và sức mạnh tâm lý trong thời gian đau khổ, phản ánh mục tiêu của chăm sóc giảm nhẹ.
Một lời từ tác giả
Liệu pháp nghệ thuật dựa trên chánh niệm kết hợp các hình thức chánh niệm và nghệ thuật để đưa ra một phương pháp giúp quản lý các vấn đề tâm lý, đặc biệt đối với những người đang gặp các vấn đề khác như bệnh tật hoặc các mối quan tâm cuối đời. Nếu bạn hoặc người thân đang gặp khó khăn với những loại vấn đề này, MBAT được cung cấp thông qua một nhà trị liệu tâm lý hoặc chuyên gia sức khỏe tâm thần khác hoặc tự thực hành tại nhà có thể hữu ích trong việc cải thiện chất lượng cuộc sống và sức khỏe tâm lý chung của bạn.

Dịch: Emma

Nguồn: https://www.verywellmind.com/mindfulness-based-art-therapy-4588189

——————
Theo dõi các kênh chính thức của A Crazy Mind tại:
Website: https://acrazymind.vn/
A Crazy Mind (Page): https://www.facebook.com/acrazymindVN/
Viết để trưởng thành (Page): https://www.facebook.com/acm.vietdetruongthanh
A Crazy Mind – Viết để trưởng thành (nhóm công khai): http://bit.ly/Group-VDTT
Câu chuyện điên rồ của tôi (nhóm riêng tư): https://bit.ly/acm-cauchuyendienro
A Crazy Mind – Hỏi đáp tâm lý: http://bit.ly/Group-HDTL
A Crazy Mind – Mỗi ngày một trang sách: http://bit.ly/ACM-MNMTS
(*) Bản quyền bài dịch thuộc về A Crazy Mind. Khi chia sẻ, cần phải trích dẫn nguồn đầy đủ tên tác giả và nguồn là “Nguồn: Acrazymind.vn”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.
(**) Follow Facebook A Crazy Mind để đọc các bài dịch khác và cập nhật các bài viết mới hằng ngày và tham gia nhóm cộng đồng tự chữa lành của A Crazy Mind tại: https://www.facebook.com/groups/371004360098732/
(***) Trở thành Cộng tác viên để rèn luyện tư duy ngôn ngữ và đóng góp kiến thức cho cộng đồng tại https://bit.ly/2EiflcL


BẢN THẢO
Bài viết liên quan